KARTA PRACY „MASKA CZY JA?”
Cele karty pracy:
- rozwijanie samoświadomości dziecka w zakresie tego, kiedy i dlaczego „zakłada maskę”;
- pomoc w rozróżnianiu tego, co dziecko pokazuje na zewnątrz, od tego, co naprawdę czuje;
- uczenie rozpoznawania sytuacji i osób, przy których łatwiej jest być sobą;
- budowanie gotowości do wyrażania emocji i potrzeb w bezpiecznych relacjach, bez presji, by całkowicie zrezygnować z maskowania.
Karta pracy została przygotowana z myślą o dzieciach z AuDHD, które na co dzień dostosowują swoje zachowanie do oczekiwań otoczenia i ukrywają zmęczenie, przeciążenie czy trudne emocje, ale sprawdzi się w każdej grupie TUS-owej. Łączy pracę z metaforą maski zewnętrznej i wewnętrznej, ćwiczenie ze znakami drogowymi, refleksję nad bezpiecznymi miejscami oraz zadanie z sygnalizacją świetlną, dzięki czemu dziecko poznaje temat stopniowo – od nazwania zjawiska, przez rozpoznanie własnych granic, po przełożenie tego na konkretne sytuacje z życia.
KORZYŚCI Z PRACY Z KARTĄ „MASKA CZY JA?”:
- zyskujesz gotowe narzędzie do rozmowy o maskowaniu – trudnym temacie, który u wielu dzieci z AuDHD pozostaje niezauważony, bo z zewnątrz „wszystko wygląda w porządku”;
- pomagasz dziecku zrozumieć różnicę między maską zewnętrzną a wewnętrzną – bez oceniania maskowania jako czegoś złego, do czego trzeba przestać uciekać;
- dajesz uczestnikowi konkretny, bezpieczny język, by nazwać to, co czuje naprawdę, zamiast automatycznie mówić „wszystko dobrze”;
- uczysz rozpoznawania, komu i kiedy łatwiej jest się otworzyć – dzięki ćwiczeniu ze znakami STOP i ustąp pierwszeństwa dziecko porządkuje sytuacje bez oceniania siebie;
- pomagasz uczestnikowi zidentyfikować własne bezpieczne miejsca i osoby, przy których nie musi niczego udawać – to wiedza, którą może wykorzystać poza zajęciami;
- przekładasz temat na konkretne codzienne sytuacje – dom, klasę, plac zabaw – dzięki ćwiczeniu z sygnalizacją świetlną, zamiast pozostawiać go na poziomie ogólnej rozmowy;
- dajesz dziecku do zrozumienia, że nie ma dobrych ani złych odpowiedzi – każde zadanie jest tak skonstruowane, by obniżyć presję oceny i zachęcić do szczerości;
- otrzymujesz pomoc gotową do wielokrotnego użycia, którą można przeprowadzić w całości lub wykorzystać pojedyncze karty jako osobne ćwiczenia.
KARTA PRACY „MASKA CZY JA?” SKŁADA SIĘ Z:
- wstępu dla prowadzącego, który wyjaśnia zjawisko maskowania u dzieci z AuDHD i pokazuje, jak wprowadzić temat bez oceniania;
- Karty 1 – przyporządkowania stwierdzeń do maski zewnętrznej (co pokazujemy innym) i wewnętrznej (co czujemy naprawdę);
- Karty 2 – ćwiczenia ze znakami STOP i ustąp pierwszeństwa, w którym dziecko ocenia, w jakich sytuacjach łatwiej, a w jakich trudniej mu mówić o sobie;
- Karty 3 – refleksji nad własnymi bezpiecznymi miejscami i osobami, przy których dziecko może być sobą, wraz z pytaniami pogłębiającymi;
- Karty 4 – zadania z sygnalizacją świetlną, w którym uczestnik przypisuje różne zachowania do kolorów w zależności od tego, jak łatwo przychodzi mu bycie sobą w danej sytuacji (dom, klasa, zabawa z rówieśnikami);
- 7 gotowych załączników do wycięcia i wykorzystania: grafiki masek, zestaw stwierdzeń o emocjach i potrzebach, znaki drogowe, grafika bezpiecznego miejsca, sygnalizacja świetlna, karty z nazwami miejsc oraz karty z zachowaniami i sposobami wyrażania siebie.
Karta pracy pokazuje dziecku, że maskowanie jest zrozumiałą strategią radzenia sobie, a nie czymś, czego trzeba się wstydzić. Jednocześnie otwiera przestrzeń do zauważenia, kiedy i przy kim można tę maskę częściowo zdjąć – co jest pierwszym krokiem do mniejszego zmęczenia i większej autentyczności w relacjach.
Pomoc w wersji PDF to ekspresowe rozwiązanie, które pozwoli Ci zaoszczędzić czas – już kilka chwil po zakupie w Twojej skrzynce mailowej znajdziesz gotowy do druku plik.
- Materiał powstał w oparciu o obszary umiejętności społecznych w ramach metodologii Węglarz i Bentkowskiej: samowiedzę i samoświadomość oraz radzenie sobie w trudnej sytuacji.

